Divan Şairlerinin Gözüyle Büyük Selçuklu Devletinin Son Hükümdarı Sultan Sencer

Abstract

Büyük Selçuklu Devleti’nin son hükümdarı olan Sencer’in asıl adı Ahmet’tir. XII. yüzyılda otuz dokuz yıl hüküm sürmüştür. Döneminde başta Gazneliler, Harizmliler, Karahanlılar ve Gurlular olmak üzere çeşitli devletlerle savaşmış ve onlara karşı zafer kazanmıştır. Onun zamanında devlet en geniş sınırlarına ulaşmıştır. Sencer sadece askeri ve siyasi alanda başarı kazanma peşinde koşmamış, aynı zamanda ülkesini ilim ve kültür merkezi yapmaya da gayret etmiştir. Bu bağlamda şairleri ve âlimleri himaye ettiği bilinmektedir. Nitekim çok sayıda şair ve âlim onun ihsanlarına nail olmuştur.  Divan şairleri şiirlerini düzenlerken çeşitli kaynaklardan beslenirler. Bunlar arasında tarihi şahsiyetler mühim bir yer tutar. Divan şairinin Sencer gibi önemli bir tarihi şahsiyete kayıtsız kalması düşünülemezdi. Büyük Selçuklu Devletinin büyük ve kudretli hükümdarı Sencer’in divan şairleri tarafından nasıl tavsif edildiğine dair daha önce yapılmış herhangi bir çalışmaya tesadüf edilmemiştir. Divan şiiri araştırmaları sahasındaki bu boşluğu doldurmak maksadıyla Sencer’le ilgili kullanımların tespitine yönelik yapılan bu çalışmada Osmanlı döneminde telif edilmiş 340 divan taranarak elde edilen veriler başlıklar hâlinde tasnif edilmiş ve incelenmiştir.